نگاهی به پرسش و پاسخ‌های دینی امروز

دسته: ویژه , یادداشت‌ها
بدون دیدگاه
پنجشنبه - 25 ژانویه 2018

نويسنده: حمید دهـواری

در این روزگار هرکسی که کلاه و عمّامه به سر داشته باشد، عامّهٔ مردم می‌اندیشند همانا آنان صاحبان فقه و علوم دینی و مسائل شرع‌اند. از طرفی دیگر کسانی که یک‌دو سالی را در مدارس دینی یا مراکز تبلیغ می‌گذرانند به فکر می‌روند ما هم به یک درجه‌ای از فقاهت و درایت رسیده‌ایم و بی‌محابا شروع می‌کنند به پاسخ‌دادن مسائل شرعی و فقهی مردم! غافل از اینکه نان‌خوردن و خود را به شهرت‌رساندن از راه دین بدترین نوعِ گناه و به راحتی خود را به دروازهٔ معصیت رساندن و فرورفتن در چاه نادانی و نیرنگ است.
یکی از کسانی که به‌حق می‌توان گفت، در این زمان به دروازه فقه و دانش نزدیک شده است «علّامه مفتی محمّد تقی عثمانی» حفظه‌الله‌تعالی است. ایشان در باب فقه و پرسش و پاسخ‌های دینی، کتابی به نام «أصول الإفتاء و آدابه» به زبان عربی نگاشته‌‌اند که در آن به تمام قواعد، اصول و دارابودنِ شرایط یک مفتی یا همان کارشناس مسائل دینی و شرعی و پرسشگر را با استندات و درایت تمام بیان داشته است.

باید علما و دانشمندان اسلامی ما در پاسخ دادن مسائل فقهی طوری با آحاد جامعه، عمل کنند که بوی اختلاف، نقد و آرای تضارب به مشام کسی نرسد و گرنه اعتماد و جایگاه علمی و اجتماعی علما و مفتیان نزد مردم کم‌کم از بین می‌رود و آنان کسانی دیگر را که هیچ جایگاه و رتبهٔ علمی و خداترسی ندارند به پیروی و گوش به فرمان‌بردن اختیار می‌کنند.

یکی از نکات مهمی که می‌تواند ما را در برابر سرعت‌ پاسخ‌دادن مسائل شرعی مردم بازبدارد‌ دانستن واکنش‌ها و اقوال علما و یاران جان‌نثار پیامبر عالی‌قدر اسلام صلی‌الله‌علیه‌وسلم به آن در زمان خودشان است.
به‌طور خلاصه، نمونه‌ای از آنها را اینجا نام می‌بریم:
أخرج إبن عبدالبَرِّ رحمه‌الله تعالی بسنده إلی عُقْبة‌بن‌مسلم قال: «صحبت ابن عمر أربعةً و ثلاثين شهراً، فكثيراً ما كان يسأل فيقول: لا أدري، ثمّ يلتفت إليَّ فيقول أتدري ما يريد هؤلاء؟! يريدون أن يجعلوا ظُهورنا جسرا لهم إلي جهنّم؛ سی وچهار ماه با ابن عمر رضی‌الله‌تعالی‌عنه همراه بودم در بسیاری از مواردی که از او می‌پرسیدند، اینگونه پاسخ می‌داد: پاسخ این سؤال را نمی‌دانم سپس رو به من کردند و می‌گفتند آیا می‌دانید این مردم از ما چه می‌خواهند؟! اینان می‌خواهند پشت ما را پل جهنم قرار داده و از آن بگذرند.» (جامع بيان العلم و فضله، ص:٣١٦)
یا این موضع خوف‌انگیز امام مالک رحمه‌الله تعالی‌عنه که یکی از شاگردانش آن را برای ما این‌گونه به تصویر می‌کشاند:«به خدا هنگامی که از او سؤالی می‌پرسیدند گویا در میان بهشت و دوزخ قرار گرفته‌است!»
امام نووی رحمه‌الله‌تعالی‌عنه از عبد‌الرحمن‌بن أبی‌لیلی نقل می‌کند:
«صد و بیست صحابه از انصار را در مسجد می‌دیدم چون کسی از آنان پرسشی می‌خواست او‌ را به صحابی دیگر رهنمایی می‌کردند تا اینکه دوباره همان شخص به صحابی اول برمی‌گشت!» (أخرجه‌الدّارمي في مقدمة سننه: ٢٤٨-٢٤٩ )

با توجه به مطالب مذکور هرکسی که پایهٔ علمی و فقهی نزد مردم ندارد نباید به خود چهرهٔ اربابان و صاحبان فقه و شریعت را داده باشد و هرگونه که بخواهد افکار و اذهان مردم را مهار کند و به دنبال اکتساب نام و جایگاه دینی باشد و آخرت خود را برای دنیای دیگران به آتش بکشاند.


نوشته شده توسط:سنت آنلاین - 1038 مطلب
پرینت اشتراک گذاری در فیسبوک اشتراک گذاری در توییتر اشتراک گذاری در گوگل پلاس
بازدید: ۱۵
برچسب ها: