درباره ما

مدرسه دینی عين‌العلوم گُشت مادر مدارس دینی و باسابقه‌ترين مدرسه‌ي ديني اهل سنت در شرق و جنوب شرق ايران

اين مركز علمي حدود ٨٠ سال است كه همواره در عرصه‌ي نشر فرهنگ و معارف اسلامي فعاليت دارد و تاكنون صدها نفر از اين منبع دانش سيراب شده‌اند و اكنون به خدمت ديني اشتغال دارند.

اين مدرسه‌ي ديني نقش بارزي در بيداري اسلامي و آموزش تعاليم قرآن و سنت ايفا كرده است.

بنيان‌گذار عين‌العلوم

سنگ بناي اين چشمه‌ي علم و عرفان در سال ١٣١٨ ش. (١٣٥٨ هـ.ق.) به دست عارف و مصلح بزرگ امام سيد عبدالواحد سيدزاده  ملقب به «حضرت صاحب» رحمه الله نهاده شد.

ايشان فرزند شهيد سيد ملا غلام محمد، از تبار حضرت حسين رضي الله عنه در سال ١٢٩٠ در گُشت، از توابع شهرستان سراوان به دنيا آمد. علوم ابتدايي را در زادگاهش آموخت و سپس رهسپار شبه قاره هند شد و به فراگيري دانش پرداخت، صحاح سته را در تل حمزه پنجاب از محضر حضرت مولانا خيرمحمد مهاجر مكي (استاد حديث در مسجد الحرام) و علم تفسير را در شهر ميان والي از مولانا حسين علي كه هر دو از شاگردان ممتاز مولانا رشيد احمد گنگوهي رحمهم الله هستند، فرا گرفت. و پس از دو سال كار دعوت در ملتان، در سال ١٣١٨ به گشت برگشت و بناي مدرسه عين العلوم را نهاد و براي احياي توحيد و سنت و براندازي شرك و بدعت مجاهده‌ي بسياري نمود. وي ٣٠ مهر ١٣٧٥ درگذشت.

دورنماي اوضاع ديني بلوچستان تا نيمه‌ي اوّل قرن ١٤

در نيمه‌ي اوّل سده‌ي چهارده، اوضاع ديني بلوچستان بسيار نابسامان و تأسف آور بود. فقر فرهنگي و اقتصادي به نابساماني اوضاع اجتماعي دامن زده بود. آداب و رسوم جاهلي، گرايش‌هاي شرك‌آميز، قبرپرستي، غرور قومي و نژادپرستي شايع بود. اغلب مردم بي‌سواد و از فرهنگ اسلامي بيگانه بودند. حضرت صاحب بنابر وظيفه‌ي ديني خويش به اصلاح اوضاع و احوال مردم قيام نمود و در سه جبهه وارد شد:

جبهه‌ي اوّل: آگاهي دادن عموم مردم از طريق موعظه و ارشاد

جبهه‌ي دوم: تأسيس پايگاه علمي و آموزش تخصصي احكام و باورهاي اسلامي

جبهه‌ي سوم: تأليف كتاب و رساله

در ميدان نخست، با استناد به قرآن و سنت مردم را به شيوه‌ي انبيا، به توحيد و يكتاپرستي فرا خواند و از عادت‌هاي جاهلي و شرك و بدعت برحذر داشت و به روشنگري پرداخت.

در ميدان دوم به تأسيس مدرسه‌ي ديني عين العلوم اقدام نمود و با پرورش و تربيت شاگرداني مخلص و سخت‌كوش به نشر معارف اسلامي پرداخت.

در ميدان سوم به منظور ماندگار كردن باورهاي ديني ناب، به نگارش كتاب‌هاي احسن المقصود و كليد بهشت اقدام نمود؛ اين دو كتاب حاوي باورهاي ديني، اعتقادي و احكام با سبكي ساده و مختصر و البته جامع‌اند.

عين العلوم در زمان باني

مولانا عبدالواحد به تنهايي امر تعليم و آموزش شاگردان را به عهده داشت و تعداد شاگردان شبانه‌روزي كه از خارج شهر گرد هم آمده بودند، از ٣٠ – ٤٠ نفر تجاوز نمي‌كردند و عده‌‌ي زيادي از شاگردان محلي نيز وجود داشت كه مولانا به تنهايي دروس مختلف را تدريس مي‌كرد. در طي همين مدت چندين نفر از محضر ايشان سند دانش آموختگي را دريافت نمودند.

دور جديد فعاليت عين‌العلوم

مولانا سيد عبدالواحد در سال  ١٣٣٤ مسئوليت مدرسه را به برادرزاده‌اش، جناب شيخ الحديث علامه سيد محمد يوسف حسين‌پور كه از شاگردان بارز اساتيدي هم‌چون: علامه بنوري، مفتي محمود، مولانا عبدالخالق كبيروالي، مولانا بدر عالم ميرتهي و مولانا عبدالرشيد نعماني بود، واگذار نمود و خود به حق آباد هجرت نمود. علامه حسين‌پور نيز در ابتدا به تنهايي به كار تدريس و آموزش مي‌پرداخت.

هم‌اكنون در اين حوزه بيش از ٣٠ استاد مرد و ١٥ مدرس زن مشغول تدريس و حدود ١٥ نفر كارمند در قسمت‌هاي مختلف مشغول به خدمت‌اند.

بناي اصلي مدرسه از سه ساختمان جداگانه تشكيل شده است. ساختماني كه در قسمت شمالي قرار دارد، دو طبقه و شامل ٢٤ اتاق است. طبقه‌ي هم‌كف آن خوابگاه‌هاي طلاب، دفتر و كلاس درس دوره‌ي حديث مي‌باشد و طبقه‌ي بالاي آن ساير كلاس‌هاي درس و كتاب‌خانه درسي قرار دارد. ساختمان ديگرنيز مشتمل بر ده اتاق است كه خوابگاه‌ طلاب مي‌باشد. و ساختمان سوم نيز شامل ٤ طبقه است كه طبقه هم‌كف مخصوص امور اداري و طبقات ديگر خوابگاه طلاب مي‌باشد. لازم به ذكر است كه اين ساختمان سوم در زلزله اخير سراوان دچار خسارات سنگيني شد كه نياز براي تعميرات آن محسوس است.

چهره‌هاي ماندگار عين العلوم

١- باني مدرسه، حضرت صاحب، امام سيد عبدالواحد رحمه الله؛

٢- حضرت شيخ الحديث علامه سيدمحمديوسف حسين‌پور رحمه الله (1309-1396)؛ فارغ التحصيل قاسم العلوم ملتان (١٣٣٣) و دوره‌ي تخصص في الحديث از جامعة العلوم الإسلامية بنوري تاون كراچي (سال ١٣٣٤). ايشان مدیر مدرسه دینی عین العلوم گشت، امام جمعه شهر گشت، بنيانگذار و دبيركل شوراي هماهنگي مدارس ديني اهل سنت استان سيستان و بلوچستان و رئیس مجمع فقهی اهل سنت ایران بود.

٣- معاون مدير،واعظ مخلص و دلسوز فعال، حضرت مولانا محمد دهقان حفظه الله، عضو هيئت مديره‌ي عين‌العلوم؛ ايشان دروس ابتدايي تا دوره‌ي سطح را از باني و مدير عين‌العلوم آموخته است و به سال ١٣٤١ از دارالعلوم كراچي فارغ التحصيل شده است.

٤- عالم صاحبدل، حضرت مولانا محمّد انور ملازهي رحمه الله (1313-1396)؛ فارغ التحصيل دارالعلوم كراچي (سال ١٣٤١)؛

٥- مسؤول امور مالي و افتاء، جناب مولانا مفتي خالد دهواري حفظه الله، عضو هيئت مديره‌ي عين‌العلوم؛ فارغ التحصيل دارالعلوم كراچي و دوره‌ي تخصص في الفقه الإسلامي از دارالإفتاء والإرشاد ناظم آباد كراچي.

٦- مولانا ابوالحسن حسين‌بر ( ١٣٠٤ – ١٣٨٠)؛ خواهرزاده‌ي حضرت صاحب رحمهما الله فارغ التحصيل عين‌العلوم (١٣٣٣).

٧- مولانا محمّد عثمان بارانزهي رحمه الله (١٣٠٦ – ١٣٧٨)؛ اولين فارغ التحصيل عين‌العلوم در زمان مديريت شيخ‌الحديث (سال ١٣٣٥).

٨- مولانا فيض محمّد حسين‌بر رحمه الله (١٣٢٥ – ١٣٦٠)؛ فارغ التحصيل دارالعلوم كراچي.

٩- مولانا محمّد عيسى سيدي‌پور؛ فارغ التحصيل عين العلوم (سال ١٣٥١)، باني مدرسه دارالتوحيد و امام جمعه‌ي اسفندك سراوان.

١٠- مولانا عبدالقادر سيدزاده؛ فرزند حضرت صاحب رحمه الله، فارغ التحصيل عين العلوم (سال ١٣٥١).

١١- مولانا محمّد علم حسين‌بر رحمه الله (1333-1395)؛ نائب ناظم مدرسه دینی عین العلوم گشت، فارغ التحصيل دارالعلوم كراچي (سال ١٣٥٨) و دانشگاه اسلامي مدينه‌ي منوره (١٣٦٣).

١٢- مولانا عبدالكريم حسين‌پور؛ مدیر مدرسه دینی عین العلوم گشت، استاد محقق، اديب و از شاعران معاصر اهل سنت ايران، فارغ التحصيل عين العلوم (سال ١٣٥٩).

١٣- مولانا عبدالقادر دهقان؛ استاد سابق عين‌العلوم و نويسنده و پژوهشگر اسلامي و عضو مركز تحقيق و ترجمه دارالعلوم زاهدان، فارغ التحصيل عين العلوم (سال ١٣٦١).

١٤- مولانا عبدالحکيم سيدزاده؛ استاد حدیث و معاونت آموزشی عين العلوم و مسؤول مجلس علمي، فارغ التحصيل دارالعلوم کراچي (١٣٧٧).

سيستم آموزشي

سيستم آموزشي حوزه همان برنامه‌ي مقرر شده از سوي شوراي هم‌آهنگي مدارس علوم ديني اهل سنت سيستان و بلوچستان است. اين شورا به همت والاي شيخ الحديث علامه سيد محمّد يوسف حسين‌پور و با پشتيباني حضرت مولانا عبدالعزيز ملازاده رحمه الله پايه‌گذاري شد. اين برنامه‌ي درسي برگرفته از درس نظامي (منسوب به مولانا نظام الدين سهالوي م. ١١٦١ هـ.ق.) است كه در پاكستان و هندوستان رواج دارد و اكنون به مقتضاي زمان تغييراتي در آن داده شده است.

اين دوره‌ي آموزشي يازده ساله مي‌باشد و زبان رسمي تعليم و تعلم فارسي و عربي است.

شعبه‌ها و شاخه‌ها

برخي از شعبه‌ها و مكاتب عين العلوم عبارت‌اند از:

أ) دارالإفتاء؛ پاسخ‌گوي سؤالات شرعي و حل و فصل كننده‌ي مناقشات و اختلافات به صورت رايگان، و برخي مسايل ارجاعي دادگاه‌ها را نيز حل و فصل مي‌كند.

ب) مجلس علمي؛ كار ترجمه، تأليف و ساير امور فرهنگي را بر عهده دارد، از همان ابتداي تأسيس مدرسه با تأليف كتاب أحسن‌المقصود به قلم بنيانگذار مدرسه، كار خود را شروع كرد و سپس با انتشار نشريه‌ي حوزه‌ي علميه‌ي عين العلوم در سال‌هاي ١٣٥٨ تا ١٣٦٠ كار خود را ادامه داده و با ترجمه‌ي تفسير معارف‌القرآن دورِ جديد فعاليت‌هايش از سر گرفته شد. تاكنون ده ها اثر توسط اعضاي مجلس علمي عين العلوم تدوين گرديده كه برخي از آن ها چاپ و منتشر شده است.

ج) پايگاه اطلاع رساني سنت آنلاين. سنت آنلاين در آذرماه ١٣٩٠ رسما كار خويش را آغاز كرد و هم اينك در اختيار كاربران گرامي قرار دارد و اينك به سه زبان فارسي، عربي و بلوچي فعاليت دارد و برنامه هايي براي توسعه فعاليت هاي آن در دست اقدام است.

د) شعبه‌ي دو ساله‌ي تخصص در فقه اسلامي؛

هـ) شعبه‌ي دو ساله‌ي تخصص در حديث؛

و) مدرسه‌ي دخترانه‌ي خديجة الكبرى رضي الله عنها؛ شعبه‌ي ويژه‌ي خواهران كه در سال ١٣٧٤ افتتاح شده است و ده‌ها نفر از مناطق مختلف توانسته‌اند دروس ديني را به اتمام برسانند و هم‌اينك نيز حدود ٢٠٠ نفر در اين مدرسه مشغول فراگيري علوم اسلامي هستند.

ز) شعبه‌ي حفظ قرآن مجيد؛ داراي دو بخش پسرانه و دخترانه.

ح) شعبه‌ي دعوت و تبليغ؛ نشست‌هاي هفتگانه با جوانان در تمام مساجد شهر و برنامه‌ي تشكيل طلاب و اساتيد.

ط) كتابخانه؛ كه داراي بيش از ده هزار عنوان كتاب به زبان‌هاي عربي، فارسي و اردو مي‌باشد و نياز به توسعه و تجهيز آن با وسايل مدرن كتابداري احساس مي‌شود.

ي) حسابداري و امور مالي؛

ك) دبيرخانه و روابط عمومي؛

ل) مكاتب حوزه؛ حوزه براي دانش آموزان (دختر و پسر) شهر گشت و مناطق عشاير نشين حومه، مكاتبي را جهت ياددهي قرآن و مبادي دين بازگشايي كرده است.

م) دوره شبانه علوم ديني: اين دوره مخصوص فرهنگيان و ساير کساني است که نمي توانند به صورت مداوم و روزانه در دروس حوزه شرکت نمايند.

طلاب شبانه‌روزي و مزاياي تحصيلي

بيش‌تر طلاب حوزه غير بومي و به صورت شبانه‌روزي و اكثر از مناطق سني نشين ايران هستند و به طور متوسط سالانه بيش از ٤٠٠ نفر براي فراگيري قرآن و علوم و معارف اسلامي در اين مدرسه ثبت نام مي‌كنند كه حوزه خوراك، پوشاك و مسكن آنان را با كمك هاي مردمي تأمين مي‌كند.

فارغ التحصيلان

نخستين فارغ‌التحصيلان حوزه در زمان باني مدرسه: مولانا عبدالصمد دهقان‌زهي (سال ٢١/ ١٣٢٠)، مولانا دادرحمان ايرندگاني و مولانا ابوالحسن حسين‌بر (سال ١٣٣٣) هستند. تعداد كل فارغ التحصيلان عين العلوم بيش از ٨٠٠ نفر و تعداد فارغ‌التحصيلان شعبه‌ي دخترانه بيش از ١٠٠ نفر مي‌باشند.

نخستين‌ها در عين العلوم

∗ نخستين ترجمان فكري اهل سنت و جماعت بر اساس فهم سلف در سيستان و بلوچستان؛

∗ نخستين مدرسه‌اي كه فارغ التحصيل رسمي به جامعه تحويل داده است؛

∗ برگزاركننده‌ي نخستين جشن فارغ‌التحصيلي طلاب‌اهل‌سنت (١٣٥١)؛

∗ نشر نخستين كتاب‌ها در زمينه‌ي عقيده و احكام توسط باني عين‌العلوم؛

∗ نخستين مدرسه‌اي كه اقدام به چاپ و انتشار نشريه نمود؛

∗ و …

شماره حساب‌هاي بانكي مدرسه پذيراي نذورات، زكات، صدقات و هداياي شما مردم عزيز مي‌باشد

شماره حساب سيبا (0106175712002)

بانك تجارت (2547032961)

شماره کارت: ۹۰۴۷ – ۹۹۵۳ – ۹۹۱۸ – ۶۰۳۷